Yerdeniz Öyküleri başlığını görünce Ursula K. Le Guin’in uyarlaması diye düşündüm. Anime izleyeceğim bari bir şeye benzesin dedim ama tatmin etmedi. Film ilk dört kitaptan bazı karakterleri ve temaları alıp bunları Hayao Miyazaki’nin Shuna’s Journey çizgi romanından unsurlarla birleştiren serbest bir yorum imiş.
Zaten filmin yapım süreci de gerilimli olmuş. Le Guin, uzun süre yapıtının animeye uyarlanmasına izin vermemiş çünkü animasyonu Disney tarzı bir indirgeme olarak görüyormuş. Sonradan Hayao Miyazaki’nin filmlerini izleyip fikrini değiştirmiş. Ancak iş gerçek uyarlamaya geldiğinde filmi Hayao değil, oğlu Gorō Miyazaki yönetmiş. Bu da ayrı bir kırılma yaratmış; çünkü Hayao Miyazaki başlangıçta oğlunun böyle bir projeyi taşıyabilecek deneyime sahip olmadığını düşünüyormuş. Le Guin de başta nezaketli davranıp “Bu benim kitabım değil, senin filmin” dese de, sonradan filmin kendi eserlerinin ruhundan çok uzaklaştığını açıkça söylemiş. Özellikle kötülüğün tek bir dış düşmana indirgenmesini ve şiddetin çözüm gibi sunulmasını eleştirmiş; onun Yerdeniz’inde mesele iyi-kötü savaşı değil, çok daha ahlaki ve felsefi dengelerdi.
Yerdeniz Öyküleri‘ni okumadım ama Le Guin şüphesiz haklıdır. Studio Ghibli’nin işidir diye (buranın iyi olduğu söylenmişti) izlemiştim ama fazlasıyla bayat geldi. Bir tür stoacı kişisel gelişim zırvalarına dayandırılmış çakma bilgelik örüntülerinden ibaret bir işti. Miyazaki’nin, oğlunun filminden çıkıp kendisine sinirlendiği ve işini beğenmediğini gösteren videolar vardı. Az bile yapmış 🙂
- Orijinal Başlık: Gedo senki (2006, Japonya)
- Türkçesi: Yerdeniz Öyküleri
- Yönetmen: Gorō Miyazaki
- Senarist: Ursula K. Le Guin, Hayao Miyazaki, Gorô Miyazaki
- Oyuncular: Timothy Dalton, Willem Dafoe, Mariska Hargitay
